Kaartsortering: een complete gids voor UX-onderzoekers
Toegegeven, kaartsorteren is een saaie combinatie van woorden—het klinkt als een activiteit die lijkt op het organiseren van je sokkenlade—maar ik ben hier om je te vertellen dat het een van de meest verhelderende (en leuke!) methoden voor gebruikersonderzoek is die elk productteam in zijn gereedschapskist zou moeten hebben.
Niet bekend ermee? Geen zorgen. In dit artikel leggen we uit wat er zo geweldig is aan kaartsorteren, welke verschillende soorten bruikbaarheidstesten er beschikbaar zijn en precies hoe je het uitvoert.
Wat is kaartsorteren en waarom is het zo nuttig?
Of je nu een app met hulpmiddelen of een website met informatie en producten hebt, en of je nu wel of niet van fraaie producttermen houdt, je hebt iets dat informatiearchitectuur. heet. Informatiearchitectuur is simpel gezegd de manier waarop je informatie en functies in je product organiseert en presenteert.
Want more from The CPO Club?
Sign up for a free membership to complete reading this article:
Have an account? Log In
Informatiearchitectuur is een belangrijk onderdeel van de gebruikerservaring, en met kaartsorteren controleer je de effectiviteit ervan
Stel dat je een e-commercewebsite hebt waarop je duurzame kleding verkoopt. Naast je zoekbalk heb je waarschijnlijk al je kledingstukken gecategoriseerd, zodat bezoekers van je website kunnen vinden wat ze zoeken of door relevante items kunnen bladeren. Misschien heb je kleding georganiseerd op geslacht en leeftijd, of misschien op kledingtype—of beide, in een hiërarchie.
Wat je ook hebt gedaan, je algemene doel is om je items te organiseren en te presenteren op een manier die intuïtief is voor je gebruikers. Hoe gemakkelijker het voor hen is om te bladeren of een specifiek item te vinden, hoe groter de kans dat ze hun sessie beëindigen met creditcards in de hand.
Met kaartsorteren kun je je aannames controleren over de vraag of alles al dan niet is gegroepeerd op een manier die intuïtief is voor je gebruikers. Zo zie je gemakkelijk hoe dit je steeds dichter bij je belangrijkste KPI's brengt.
Hoe werkt kaartsorteren precies?
Net als bij de meeste methoden voor UX-onderzoek zijn er verschillende manieren om een sessie voor kaartsorteren uit te voeren. Bij alle manieren geef je gebruikers verschillende woorden en zinnen die informatie binnen je product vertegenwoordigen en vraag je hun om deze volgens hun eigen inzichten te groeperen en meestal de categorie een naam te geven.
Stel je bijvoorbeeld voor dat je team een app voor fotobewerking heeft. Het is belangrijk dat je gebruikers de precieze bewerkingstools kunnen vinden die ze nodig hebben, en je wilt controleren of je werkbalk en subwerkbalken op een ideale manier zijn georganiseerd. Tijdens elke sessie voor kaartsorteren geef je gebruikers kaarten, elk met de naam van een bewerkingstool. Zij groeperen deze op de manier die voor hen logisch is en geven elke categorie een naam.
Nadat je dit met meerdere gebruikers hebt gedaan en de resultaten hebt geanalyseerd, kun je de groeperingen van gebruikers vergelijken met de manier waarop je de functies in de app hebt georganiseerd. Vervolgens kun je aanpassingen maken, zodat de informatiearchitectuur—oftewel de groepering van fotobewerkingstools—intuïtief is voor gebruikers en in het algemeen een goede gebruikerservaring oplevert.
Welke verschillende soorten kaartsorteren zijn er?
De bedoeling en basisacties van elk type kaartsorteren zijn min of meer hetzelfde, maar je kunt het beste de verschillende typen hieronder bekijken en samen met je team beslissen welke het beste aansluit bij jullie specifieke behoeften.
Gesloten kaartsortering
Bij een gesloten kaartsortering krijgen gebruikers een vooraf bepaalde groep categorienamen en wordt hun gevraagd verschillende woorden in de juiste categorie te plaatsen. Als je bijvoorbeeld een website hebt met een enorme hoeveelheid recepten en deze organiseert op maaltijdtype (ontbijt, lunch, diner, dessert), geef je je gebruikers de namen van gerechten (citroenrepen, kikkererwtentahinsalade, enzovoort) en vraag je hun deze te plaatsen op de plek die voor hen het meest logisch is.
Een gesloten kaartsortering is het nuttigst wanneer je volledig zeker bent van je hoofdcategorieën, bijvoorbeeld omdat er in jouw vakgebied al een algemeen aanvaarde conventie bestaat voor de manier waarop dingen worden georganiseerd.
Het enige echte nadeel van een gesloten kaartsortering is dat je, als je niet 100% zeker bent van je hoofdcategorieën, de kans mist om door gebruikers gegenereerde inzichten en ideeën te krijgen over hoe je dingen anders zou kunnen categoriseren.
Open kaartsortering
Bij een open sessie voor kaartsorteren wordt er niets aangenomen over de categorisering: gebruikers wordt gevraagd items of hulpmiddelen te groeperen en vervolgens zelf de categorieën een naam te geven. Stel bijvoorbeeld dat je team een SaaS-hulpmiddel heeft voor toegang tot basale interne marketinggegevens. Je geeft deelnemers aan de kaartsortering kaarten met op elke kaart een meetwaarde. Gebruikers groeperen de meetwaarden op de manier die voor hen logisch is en geven de categorieën vervolgens zelf een naam.
Het nuttige aan een open sortering is dat je volledig openstaat voor verrassingen. Gebruikers kunnen de kaarten niet alleen groeperen op een manier waar je zelf nog niet aan had gedacht, maar de manier waarop ze elke groep conceptualiseren en samenvatten kan je ook echt in staat stellen om op een volledig nieuwe manier over je informatiearchitectuur na te denken.
Hybride kaartsortering
Als je niet zeker weet of open of gesloten kaartsortering zinvol is, wees dan gerust: er bestaat een soort gulden middenweg, namelijk de hybride kaartsortering. Bij een hybride kaartsortering geef je gebruikers de namen van de groepen op hoofdlijnen, net als bij een gesloten kaartsortering, maar je legt gebruikers uit dat ze andere categorienamen kunnen maken als ze geen goede aansluiting vinden.
Dit is vooral nuttig wanneer je voor 99% zeker bent van je categorisering op hoofdlijnen, maar die nog eens extra wilt controleren en enigszins open wilt staan voor nieuwe categorieën. Waar je wel rekening mee moet houden, is dat je door de categorienamen vanaf het begin aan de gebruiker te geven, een voorkeur voor die namen introduceert. Je weet niet zeker of de gebruiker ze zelf zou hebben bedacht, dus nogmaals: dit is eigenlijk alleen de beste methode als je er vrij zeker van bent. Als je je daar ongemakkelijk bij voelt, is een open kaartsortering waarschijnlijk de beste kaartsorteermethode voor jou.
Online of op afstand kaartsorteren
Kaartsortering is geen nieuwe onderzoeksmethode, maar zoals met de meeste dingen het geval is, is een digitale versie ervan gangbaar geworden. Er zijn talloze hulpmiddelen voor kaartsortering en andere hulpmiddelen voor gebruikerstests beschikbaar die je kunt gebruiken om kaartsorteersessies met gebruikers te doen via Zoom, of zelfs een sessie zonder moderator.
Deze sessies worden meestal gemodereerd of live uitgevoerd, waarbij jij als begeleider aan het gesprek deelneemt terwijl de gebruiker elke digitale kaart sorteert. Zo krijg je de gelegenheid om onderweg vragen te stellen. Hiervoor kun je kaarten maken met een Miro-sjabloon of een specifiek virtueel kaartsorteerhulpmiddel gebruiken, zoals UXMetrics. Over het algemeen is de functionaliteit van deze hulpmiddelen behoorlijk vergelijkbaar, dus maak je niet te druk over de keuze.
Dat gezegd hebbende, live kaartsorteersessies kosten veel tijd, vooral als je rekening houdt met de logistiek van het inplannen met gebruikers. Als je efficiëntie belangrijker vindt dan de voordelen van het gesprek met elke gebruiker, kun je kiezen voor online kaartsortering zonder moderator, met een hulpmiddel zoals UserTesting. Bij kaartsortering zonder moderator ontvang je opnamen van gebruikers die hun sessie uitvoeren en kun je die in je eigen tijd en in je eigen tempo bekijken en analyseren.
Kaartsortering op locatie
Noem me ouderwets, noem me sentimenteel—maar de waarheid is dat er als gebruikersonderzoeker weinig is waar ik meer van geniet dan een goede, persoonlijke kaartsorteersessie. Om te beginnen: wie van ons houdt er niet van steekkaarten? En daarnaast verdiepen de interactie met de gebruiker tijdens je sessie en je vermogen om alles op te merken, van gefronste wenkbrauwen tot algemene aarzeling, echt wat je uit kaartsortering kunt leren.
Het voor de hand liggende nadeel van persoonlijk kaartsorteren is dat het tijdrovend is en dat het lastig kan zijn om gebruikers in te plannen en naar een specifieke fysieke ruimte te brengen. Maar als je de logistiek kunt regelen, pluk je daar de vruchten van.
Wanneer je op locatie werkt, kun je, zoals we eerder al noemden, de subtiele signalen van lichaamstaal opmerken. Als een gebruiker bijvoorbeeld aarzelt of eruitziet alsof die intern discussieert over de manier waarop een specifieke kaart moet worden gecategoriseerd, is de kans groter dat je dat op het moment zelf opmerkt en de gebruiker kunt vragen om de gedachten hardop uit te spreken. Wanneer het lastig is om een specifieke kaart te categoriseren, kan die interne discussie verhelderend zijn. Als we teruggaan naar ons receptvoorbeeld, kan een gebruiker die naar een chic salade-recept kijkt en aarzelt iets zeggen als: “Aan de ene kant voelt dit chic, als een avondmaaltijd. Maar aan de andere kant kan het een lunch waarvoor je indruk wilt maken echt naar een hoger niveau tillen, bijvoorbeeld wanneer ik gasten ontvang.” Die uitspraak alleen al kan je, als meerdere gebruikers die herhalen, inspireren om bijvoorbeeld te experimenteren met een speciale categorie voor recepten die bedoeld zijn om indruk te maken wanneer je gasten ontvangt!
Hoewel het geen vorm van kaartsortering is, is boomtesten daarnaast een vergelijkbare vorm van gebruikerstesten die op kaartsortering lijkt. De methode is anders, maar zoals onze gids voor boomtesten uitlegt, probeert deze methode ook problemen met de informatiearchitectuur van een product of website te vinden en op te lossen.
Een kaartsorteersessie voorbereiden
Een goede voorbereiding op kaartsorteersessies is cruciaal voor succes. Zorg ervoor dat je al het onderstaande doet voordat je tegenover een gebruiker zit.
Bepaal definitief je methode
Bespreek het met je team: wordt je kaartsortering open, gesloten of hybride? Op afstand of op locatie? Als de sessie op afstand plaatsvindt: met of zonder moderator? Dit heeft grote invloed op wat je ter voorbereiding moet doen, dus je kunt het niet zomaar improviseren.
Maak je set kaarten
Of je nu fysieke kaarten gebruikt of voor een aanpak op afstand kiest, je moet ervoor zorgen dat je alle kaarten opneemt die de ‘items’ in je product vertegenwoordigen, zodat er niets ontbreekt. Zodra je je eerste set kaarten hebt gemaakt, vraag je een collega om ze door te nemen en te controleren of je niets bent vergeten. Ik merk vaak dat mijn collega’s in UX-ontwerp of data-analyse zich gebieden van onze producten herinneren die ik over het hoofd zie.
Schrijf een introductie en instructies voor de gebruiker
Of je de sessie op afstand of face-to-face uitvoert, het is belangrijk om gebruikers uit te leggen waar de sessie over gaat en wat ze moeten doen. Zelfs wanneer je face-to-face werkt, wil je ervoor zorgen dat alle gebruikers uniforme en duidelijke instructies krijgen.
Tip: zorg ervoor dat je je deelnemers duidelijk maakt dat deze oefening geen test is van wat ze weten, maar een manier voor jou om de mentale modellen van gebruikers te begrijpen. Met andere woorden: je wilt dat ze de kaarten groeperen op de manier die voor hen het meest intuïtief is. Benadrukken dat er geen goede of foute antwoorden zijn, is essentieel om de juiste inzichten uit het sorteren van kaarten te verkrijgen.
Plan je sessies van tevoren
Nu is het tijd om je gebruikers te vinden, of je nu een onlineplatform gebruikt of gebruikers ergens face-to-face bijeenbrengt. Zoals bij alle sessies voor gebruikersonderzoek laat je gebruikers weten wat ze qua tijd kunnen verwachten en verzeker je hen ervan dat ze niets van tevoren hoeven voor te bereiden.
Professionele tips: haal het maximale uit het sorteren van kaarten
Onthoud: de kracht van het sorteren van kaarten zit in het waarom
Dit is het waard om meer dan één keer te noemen. Hoewel de uiteindelijke groepering van kaarten volgens categorielabels heel belangrijk is, zeggen de denkprocessen die ertoe hebben geleid dat gebruikers deden wat ze deden minstens zoveel, zo niet meer, over hun mentale modellen. Deze gegevens helpen je om concrete actiepunten uit je onderzoek te formuleren. Vraag gebruikers dus consequent uit te leggen waarom ze bepaalde keuzes maken of waarom ze twijfelen.
Lege kaarten zijn je vriend
Hoewel dit niet altijd wordt gedaan, is een krachtige aanvulling op al deze onderzoeksmethoden dat je gebruikers lege kaarten geeft voor alles wat volgens hen ontbreekt. In ons voorbeeld van de fotobewerkingsapp kunnen gebruikers bijvoorbeeld een bewerkingstool toevoegen die ze vaak gebruiken maar die niet in jouw kaartenset voorkomt. Je leert dan niet alleen hoe die tool wordt gegroepeerd, maar krijgt mogelijk ook inzicht in ontbrekende functies.
Denk goed na over gebruikersgroepen en steekproefgrootte
Afhankelijk van je product en de markt waarin het actief is, wil je mogelijk sorteersessies met kaarten uitvoeren met meer dan één gebruikersgroep, zodat je verschillen kunt vergelijken. Als je doelgroep bijvoorbeeld zowel professionele contentmakers als amateuristische liefhebbers van sociale media omvat, kan het zijn dat zij de relevante informatiearchitectuur anders conceptualiseren. Om tot een goede algemene oplossing te komen, heb je daarom voldoende vertegenwoordiging van beide groepen nodig.
Wat betreft je steekproefgrootte, oftewel het aantal deelnemers met wie je sorteersessies met kaarten uitvoert, geldt net als bij veel kwalitatieve methoden: het is ingewikkeld. Het hangt af van de mate waarin je op de resultaten van het sorteren van kaarten vertrouwt om je productiteraties en andere zaken te informeren. We raden aan om deze gids voor steekproefgroottes als uitgangspunt te gebruiken.
Overweeg om tijdens je sorteersessies korte gebruikersinterviews te houden
Als je bij een gebruiker zit of gemodereerde sessies op afstand uitvoert, krijg je ook de kans om je deelnemers enkele interviewvragen te stellen. Dit helpt bij het sorteren van kaarten zelf, omdat het je context geeft: wie is deze persoon en hoe beïnvloedt dat diens mentale modellen rond onze informatiearchitectuur?
Daarnaast is het een uitstekende manier om in het algemeen meer over je doelgroep te leren, van motivaties tot onvervulde behoeften. Raadpleeg deze gids voor meer informatie over het uitvoeren van gebruikersinterviews.
Analyse en opvolging zijn essentieel
Zodra je al je gegevens hebt verzameld, moet je ze analyseren en actiepunten opstellen. Het is veel informatie, dus het is belangrijk om dit deel van het proces niet te verwaarlozen en er niet van uit te gaan dat je alleen door aanwezig te zijn bij de studiesessies al voldoende inzicht hebt.
Nu hoef je alleen nog maar aan de slag te gaan!
Je bent gewapend met alle relevante details—waarom zou je niet beginnen? Om op te warmen, kun je een interne kaartsorteringsstudie uitvoeren om het onder de knie te krijgen voordat je je echte kaartsorteertest gaat plannen—of je kunt er meteen mee aan de slag gaan. Wat je ook kiest, binnenkort komen er ongetwijfeld spannende inzichten jouw kant op die je KPI's een boost geven.
Vergeet niet je te abonneren op de nieuwsbrief van The CPO Club, die je op de hoogte houdt van alles op het gebied van methoden voor gebruikersonderzoek, en nog veel meer.
